{"id":695,"date":"2020-04-06T23:59:41","date_gmt":"2020-04-06T20:59:41","guid":{"rendered":"http:\/\/jineoloji.eu\/tr\/?p=695"},"modified":"2020-04-10T21:17:22","modified_gmt":"2020-04-10T18:17:22","slug":"jineoloji-oezguerluek-sosyolojini-oerueyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/jineoloji-oezguerluek-sosyolojini-oerueyor\/","title":{"rendered":"JINEOLOJ\u00ce \u00d6ZG\u00dcRL\u00dcK SOSYOLOJ\u0130N\u0130 \u00d6R\u00dcYOR"},"content":{"rendered":"

Heja zeryan\"\"<\/a><\/strong><\/p>\n

Jineoloj\u00ee, 2008 y\u0131l\u0131nda K\u00fcrt Halk \u00d6nderi Abdullah \u00d6calan taraf\u0131ndan \u00d6zg\u00fcrl\u00fck Sosyolojisi Savunmas\u0131\u2019nda tan\u0131mland\u0131. \u00d6zg\u00fcrl\u00fck Sosyolojisi, tarihsel ve g\u00fcncel dayanaklar\u0131yla demokratik modernite paradigmas\u0131n\u0131 tan\u0131mlar. \u00d6zg\u00fcrl\u00fck sorununu irdeler ve \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcne dair yol ve y\u00f6ntem belirler. Jineoloj\u00ee, bu sorunun \u00e7\u00f6z\u00fcm y\u00f6ntemidir. Toplumsal \u00f6zg\u00fcrl\u00fck sorununun temeli kad\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fck sorunudur ve \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc kad\u0131n ideolojisi, kad\u0131n devrimi ve bilimiyle ger\u00e7ekle\u015fecektir. Bu anlamda demokratik modernitenin tarihsel ve toplumsal \u00f6z\u00fcn\u00fcn a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131n\u0131n bilimi olan jineoloj\u00eenin bu savunmada tan\u0131mlanmas\u0131, toplumsal sorun analizi ve \u00e7\u00f6z\u00fcm perspektifiyle yak\u0131ndan ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Demokratik moderinite paradigmas\u0131n\u0131n, \u201csosyolojinin \u00f6z\u00fc\u201d olarak tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 kad\u0131n\u0131n geli\u015ftirece\u011fi bilim, toplumsal hakikate ula\u015fman\u0131n temel dayana\u011f\u0131n\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r. Bu \u201c\u00f6z\u201d \u00fczerinde kurulan tahakk\u00fcm\u00fcn; taciz, tecav\u00fcz, ele ge\u00e7irme, s\u00f6m\u00fcrme, i\u015fgal ve imha siyasetiyle \u00f6zde\u015f devletin temelini olu\u015fturdu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczde, tam da bu \u201c\u00f6z\u201d\u00fcn a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131na duyulan ihtiyac\u0131 ortaya koyar. Bu \u201c\u00f6z\u201d\u00fcn canl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve direngenli\u011fini, tarihsel ve toplumsal dayanaklar\u0131n\u0131 bilimsel, ahlaki, politik ve felsefi boyutlar\u0131yla g\u00f6r\u00fcn\u00fcr k\u0131lma ve ya\u015famsalla\u015ft\u0131rma amac\u0131nda olan jineoloj\u00ee; ayn\u0131 zamanda ya\u015fam ve toplum bilimidir. Do\u011fa ve ya\u015famla diyalektik ba\u011f\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fc olan kad\u0131n\u0131n toplumsall\u0131\u011f\u0131n \u00f6r\u00fcl\u00fc\u015f\u00fcnde oynad\u0131\u011f\u0131 rol, bundan uzakla\u015fman\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 tahribat ve bu tahribat\u0131 a\u015fman\u0131n yol ve y\u00f6ntemini belirleyen demokratik sosyalizmin \u00f6z\u00fcn\u00fc kad\u0131n kurtulu\u015f ideolojisinin olu\u015fturmas\u0131, jineoloj\u00eenin temel yo\u011funla\u015fma konular\u0131d\u0131r.<\/p>\n

    \n
  1. \u00d6calan, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck sosyolojisini; Braudel\u2019in tarihsel s\u00fcreler i\u00e7inde k\u0131sa s\u00fcre olarak tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131, her t\u00fcrl\u00fc patlamal\u0131 geli\u015fime gebe s\u00fcrecin sosyolojisi olarak tan\u0131mlad\u0131. \u00d6zg\u00fcrl\u00fck sosyolojisi, bir devrim sosyolojisi, bir olu\u015fum sosyolojisi olarak \u015fekillenmektedir. Birey ve toplum olarak varl\u0131k kazanma, yenilenme, kimlikle\u015fme ve kendini yeniden yaratma s\u00fcrecidir. Bu s\u00fcre\u00e7 yeni kavramlar\u0131, kuramlar\u0131 ve bu zihinsel yenilenmenin getirdi\u011fi yeni kurumla\u015fmalar\u0131 ifade eder. K\u0131sacas\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnsel, felsefik yan\u0131 kadar, ya\u015famsal, eylemsel ve \u00f6rg\u00fctlenmede somutla\u015fmas\u0131 demektir. Bu diyalektik ba\u011f, varl\u0131k-bilin\u00e7-form olarak bir form\u00fclasyona kavu\u015fturuldu.<\/li>\n<\/ol>\n

    Varl\u0131k ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck sorunu; bug\u00fcnk\u00fc K\u00fcrt diyalekti\u011finde ne kadar ya\u015famsal, i\u00e7i\u00e7e ge\u00e7mi\u015f ve devletli uygarl\u0131k sald\u0131r\u0131lar\u0131na kar\u015f\u0131 bir \u00f6zsavunma direni\u015fi olarak somutla\u015fm\u0131\u015fsa, bu kad\u0131n a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha hayati bir ger\u00e7ekli\u011fi ifade etmektedir. Cins, ulus ve s\u0131n\u0131fsal olarak varolma sorunuyla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yad\u0131r., Kad\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n bilincine, kendi olman\u0131n fark\u0131na varmas\u0131, kendini bilme ve ger\u00e7ekle\u015ftirme d\u00fczeyi; toplumsal varl\u0131\u011f\u0131n ve ger\u00e7ekle\u015fmenin \u00f6z\u00fcn\u00fc olu\u015fturmaktad\u0131r. Bu \u00f6z\u00fc koruma ve geli\u015ftirme tarihsel toplum bilinciyle ger\u00e7ekle\u015fir. Duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcnce d\u00fcnyas\u0131n\u0131 \u015fekillendiren k\u00f6lelik-egemenlik, devlet-toplum, kad\u0131n-erkek, ya\u015fam-\u00f6l\u00fcm, \u00f6zne-nesne ikilem veya kar\u015f\u0131tl\u0131klar\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcmleme, \u00f6zg\u00fcr zihniyet d\u00fcnyas\u0131n\u0131n geli\u015fimine zemin olu\u015fturur. Direni\u015f ve toplumsalla\u015fma bu bilince dayal\u0131 irade, kararl\u0131l\u0131k ve \u00f6rg\u00fctlenme \u00fczerinden sa\u011flan\u0131r. \u201cXwebun\u201d olma tart\u0131\u015fma ve yo\u011funla\u015fmalar\u0131n\u0131n son y\u0131llar\u0131n en \u00f6nemli g\u00fcndemini belirlemesi, varl\u0131k ve bilin\u00e7 d\u00fczeyinde kazan\u0131lan geli\u015fmenin, g\u00fcvenceye al\u0131nacak bir olu\u015fma, olgunla\u015fma ve forma d\u00f6n\u00fc\u015fme ihtiyac\u0131 ve zorunlulu\u011fuyla ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r.<\/p>\n

    Jineoloj\u00eenin yo\u011funla\u015fma, tart\u0131\u015fma, e\u011fitim, inceleme ve ara\u015ft\u0131rma konular\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131nda, kad\u0131n, erkek, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck, toplumsall\u0131k, e\u015fya\u015fam, etik-estetik, politika, ekonomi, demografya, tarih ve kad\u0131n devrimi konular\u0131n\u0131n gelmesi, kad\u0131n hakikatinin ayd\u0131nlanmas\u0131 temelinde toplumsal \u00f6z\u00fcn a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131yla ilgilidir. Yine devlet, iktidar, uygarl\u0131k konular\u0131, erkek egemen y\u00f6ntem ve ideolojiler olarak mitoloji, felsefe, din, bilim \u00fczerinde yo\u011funla\u015fmalar ve cinsiyet\u00e7ili\u011fin irdelenmesi, devletli d\u00fc\u015f\u00fcnce yap\u0131lar\u0131 ve zihniyet d\u00fcnyas\u0131n\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmesini ama\u00e7lamaktad\u0131r. En ilgi \u00e7eken konular\u0131n ba\u015f\u0131nda kad\u0131n-erkek do\u011fas\u0131, tarih ve ya\u015fayan neolitik de\u011ferler, kad\u0131n devrimi ve direni\u015f k\u00fclt\u00fcr\u00fc, \u00f6zg\u00fcr e\u015fya\u015fam, erke\u011fi \u00f6ld\u00fcrme, erke\u011fi d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme, etik-estetik olmas\u0131n\u0131n, bu \u00f6ze ula\u015fma ihtiyac\u0131yla kesin ba\u011f\u0131 var. Kendini tan\u0131ma, anlama, ya\u015fam ve varl\u0131\u011f\u0131na anlam vermeye duyulan ihtiyac\u0131n g\u00f6stergesidir. Toplumsal tarihin, de\u011ferlerin canl\u0131 ve bir s\u0131r gibi, inceden inceye ya\u015fam\u0131 \u00f6rmeye devam etti\u011finin fark\u0131na varmak, b\u00fcy\u00fck heyecan vermekte. \u0130nceden inceye i\u015fleyen, kad\u0131n bilimi, bilgisi ve ya\u015fam g\u00fcc\u00fc olarak, t\u00fcketilemeyen toplumsall\u0131\u011f\u0131n sihirli form\u00fcl\u00fcn\u00fc koruyan bir damar var. Do\u011fa ve toplum k\u0131r\u0131m politikalar\u0131, sava\u015f ve \u00f6ld\u00fcrmeye kilitlenmi\u015f iktidar ve egemenlik d\u00fcnyas\u0131na kar\u015f\u0131n, ya\u015fam co\u015fkusu ve canl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 koruyan gizemli bir direni\u015f var. Bu direni\u015f en \u00e7ok da sesi ve solu\u011fu kesilen kad\u0131n d\u00fcnyas\u0131nda var.<\/p>\n

    Bu damar\u0131n ke\u015ffi, kad\u0131n ve toplum haf\u0131zas\u0131nda, ya\u015fam\u0131nda saklanan ve \u00f6zenle korunan bu bilgiye-bilime-direngen g\u00fcce ula\u015fmak, kad\u0131n y\u00fczy\u0131l\u0131 olma iddias\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan 21. y\u00fczy\u0131l\u0131n ve ikinci kad\u0131n devriminin en \u00f6nemli tarihsel dayana\u011f\u0131n\u0131 olu\u015fturuyor. K\u00fcrdistan\u2019da yar\u0131m y\u00fczy\u0131la yakla\u015fan \u00f6zg\u00fcrl\u00fck m\u00fccadelesinin, esas dinami\u011fini kad\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn olu\u015fturmas\u0131, Rojava devriminin bir kad\u0131n devrimi olarak \u015fekillenmesi tesad\u00fcfi geli\u015fmeler de\u011fil. Yine d\u00fcnyan\u0131n bir\u00e7ok yerinde s\u00fcren toplumsal direni\u015flerde kad\u0131nlar\u0131n \u00f6nde olmas\u0131 tesad\u00fcf de\u011fil. Kad\u0131n bilgisi, bilimi ve \u00fcretiminin g\u00fcc\u00fcnden duyulan tarihsel korkunun, t\u00fcm egemenlik g\u00fc\u00e7lerini tek v\u00fccut halinde her t\u00fcrl\u00fc vah\u015feti uygulayacak bir sald\u0131rganl\u0131\u011fa y\u00f6neltmesi de tesad\u00fcf de\u011fil. Ba\u015fta K\u00fcrdistan olmak \u00fczere, b\u00fct\u00fcn direni\u015f odaklar\u0131na y\u00f6nelen ve hakimiyetini her birey ve toplumda, insan\u0131n her h\u00fccresinde tamamlamak isteyen k\u00fcresel bir sald\u0131r\u0131 var.<\/p>\n

    Kad\u0131n bilgisi, ya\u015fam ve direni\u015f k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn Cudi, Zagroslar, Efrin, Serekani gibi K\u00fcrdistan\u2019\u0131n tarihi mekanlar\u0131nda, tar\u0131m ve mimari gibi bir\u00e7ok alanda canl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmesi, bu \u00f6ze y\u00f6nelmenin en temel gerek\u00e7esi. Bu direni\u015fin sosyolojik \u00e7\u00f6z\u00fcmlemesiyle ya\u015fam ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn anlam g\u00fcc\u00fcn\u00fc ke\u015ffeden jineoloj\u00ee, bir anlam bilimi, ayn\u0131 zamanda bir \u00f6zsavunma, direni\u015f k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn bilimi olarak varl\u0131k kazan\u0131yor. \u201c\u00d6zg\u00fcrl\u00fck an\u0131\u201dn\u0131n, \u201cdevrim an\u0131\u201dn\u0131n bilimi olarak, bir olu\u015fum bilimi olarak, b\u00fct\u00fcn olu\u015fumlar\u0131n zenginli\u011fine ve kapsay\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131na denk d\u00fc\u015fecek bir \u00f6ze ve kapsama sahip. Birinci kad\u0131n devrimi neolitik devrimin t\u00fcm d\u00fcnyan\u0131n beslendi\u011fi bilgi, birikim, \u00fcretim bilgisi ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck bilincini a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 gibi, jineoloj\u00ee de ikinci kad\u0131n devriminin \u00fcretkenli\u011finin, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ideolojisinin bilimi olarak geli\u015fiyor. Bu olu\u015fum ve yarat\u0131m s\u00fcrecinin tarihsel-g\u00fcncel temeli ve yarat\u0131mlar\u0131na denk bir zenginli\u011fi, toplumu ve ya\u015fam\u0131 kucaklama ihtiyac\u0131n\u0131n bir \u00fcr\u00fcn\u00fc. Toplumsal ya\u015fam alanlar\u0131n\u0131n t\u00fcm\u00fcyle ve bilim alanlar\u0131yla ilgili olmas\u0131n\u0131n nedeni bu.<\/p>\n

    Pozitivist bilimin kad\u0131n ve toplum biliminde, haf\u0131zas\u0131nda, varl\u0131\u011f\u0131nda yola\u00e7t\u0131\u011f\u0131 k\u0131r\u0131lma, bozulma ve tahribatlar\u0131 gidermenin alternatif bilimi jineoloj\u00ee. Bundan kaynakl\u0131, ba\u015fta sosyal bilimler olmak \u00fczere b\u00fct\u00fcn bilimlere radikal bir ele\u015ftiriye sahip. Bilimin iktidar g\u00fc\u00e7lerinin hizmetinde, do\u011fa, toplum ve kad\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131na y\u00f6nelen sald\u0131rganl\u0131\u011f\u0131n\u0131n i\u00e7eri\u011fi ve bi\u00e7imini tahlil eden, alternatifini geli\u015ftiren bir toplumsalla\u015fma ve eylem k\u0131lavuzuna d\u00f6n\u00fc\u015ferek \u015fekilleniyor.<\/p>\n

    Do\u011fa, ya\u015fam ve toplumla ba\u011f\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fc olan kad\u0131n\u0131n, \u00e7ocuk-aile-erke\u011fe hizmetle s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n ya da kapitalizmin \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc kullan\u0131m nesnesine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesinin toplumsal sonu\u00e7lar\u0131, varl\u0131k krizini derinle\u015ftirmi\u015f durumda. Bu krizin ideolojik ve kurumsal temelini d\u00f6\u015feyen mitoloji, din, felsefe ve bilim y\u00f6ntemlerini \u00e7\u00f6z\u00fcmlemek, \u00e7al\u0131nan kad\u0131n-toplum bilgisi ve bilimini ger\u00e7ek sahiplerine teslim etmek, \u201c\u00f6z\u201de zarar veren y\u00f6nleriyle bilin\u00e7li bir m\u00fccadelenin bilgisi ve bilimini derinle\u015ftirmek; jineoloj\u00eenin hareket alan\u0131n\u0131 tarihsel toplum olarak belirliyor. Direnen k\u00fclt\u00fcrlerin, inan\u00e7lar\u0131n, etnisitelerin, s\u0131n\u0131f ve toplumsal kesimlerin ya\u015fam \u00fcreten, anlam biriktiren bilgisini esas al\u0131yor.<\/p>\n

    Buradan yola \u00e7\u0131karsak, jineoloj\u00eenin tarihin sosyolojikle\u015ftirilmesi ve sosyolojinin tarihselle\u015ftirilmesi anlam\u0131nda, tarihsel bir rol\u00fc var. Toplumsal tarih yorumunu geli\u015ftirmeyi ve tarihsel toplum perspektifini g\u00fc\u00e7lendirmeyi i\u00e7eriyor. Bu anlamda en b\u00fcy\u00fck katk\u0131y\u0131 tarihe yakla\u015f\u0131mda geli\u015ftirdi\u011fi d\u00fczeltme yol ve y\u00f6ntemlerinde ald\u0131\u011f\u0131 sonu\u00e7la ger\u00e7ekle\u015ftiriyor. Kad\u0131n do\u011fas\u0131 ve ger\u00e7e\u011fini ayd\u0131nlatmak, tarihi egemenlerin tarihi veya erkek merkezli yorumlar\u0131n tarihi olmaktan \u00e7\u0131karacak en \u00f6nemli nokta. \u00c7\u00fcnk\u00fc temel \u00e7eli\u015fkinin ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 ve \u00fcst\u00fcn\u00fcn \u00f6rt\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc alan. Bu konuda tarih\u00e7iler, feministler, \u00f6nderler, toplumla ilgili olan herkes, bir tan\u0131m aray\u0131\u015f\u0131nda olmu\u015ftur. \u201c\u0130lk s\u0131n\u0131f kad\u0131n\u201d, \u201cilk ezilen kad\u0131n\u201d, \u201ciki kez s\u00f6m\u00fcr\u00fclen kad\u0131n\u201d, \u201cson s\u00f6m\u00fcrge kad\u0131n\u201d, \u201cilk ve son s\u00f6m\u00fcrge ulus kad\u0131n\u201d gibi ideolojik bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131na g\u00f6re tan\u0131mlamalar geli\u015ftirilir.<\/p>\n

    Jineoloj\u00ee, \u00d6nder Apo\u2019nun \u201cilk ve son s\u00f6m\u00fcrge ulus kad\u0131n\u201d tan\u0131mlamas\u0131 ve \u201cilk ilmi yap\u0131lmas\u0131 gereken alan \u00f6zg\u00fcr e\u015fya\u015fam alan\u0131\u201d tespitinden hareketle erkek-devlet-iktidar ba\u011f\u0131 i\u00e7inde kad\u0131n \u00fczerindeki egemenli\u011fin, toplumla birlikte geli\u015ftirildi\u011fini irdeliyor. Bunun ayn\u0131 zamanda erke\u011fin de k\u00f6lele\u015ftirilmesi anlam\u0131na geldi\u011fi toplumsal ve bilimsel bilgisini esas al\u0131yor. Kad\u0131n, erkek ve toplum do\u011fas\u0131n\u0131 bozan iktidar-devletli uygarl\u0131k tarihini \u00e7\u00f6z\u00fcml\u00fcyor. \u00d6zg\u00fcr toplum ve ya\u015fam\u0131n ger\u00e7ek kad\u0131n-erkek do\u011falar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131karmaya dayanan demokratik uygarl\u0131k tarihini ayd\u0131nlat\u0131yor. \u00d6zg\u00fcrl\u00fck felsefesiyle yo\u011frulmu\u015f duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcnce g\u00fcc\u00fcn\u00fc geli\u015ftirmeyen kad\u0131n ve erke\u011fin \u00f6zg\u00fcr e\u015fya\u015fam alanlar\u0131n\u0131 \u00fcretemeyece\u011fi, geli\u015ftiremeyece\u011fi ger\u00e7e\u011fini payla\u015f\u0131yor. Bu temelde yap\u0131lan e\u011fitimler, sosyolojik ara\u015ft\u0131rmalar, yo\u011funla\u015fmalar, bir etkile\u015fim yaratsa da tahribat\u0131n derinli\u011fi, \u00e7\u00f6z\u00fcmleme ve m\u00fccadeleyi yayg\u0131n, kapsaml\u0131 ve zengin k\u0131lma gereklili\u011fini a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kar\u0131yor.<\/p>\n

    Duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcnce d\u00fcnyas\u0131nda ya\u015fanan par\u00e7alanma, yabanc\u0131la\u015fma ve nesnele\u015fmenin fark\u0131na varma, \u00e7arp\u0131c\u0131 ve h\u0131zla geli\u015firken, dogma, inan\u00e7 ve geleneklerin etkisi toplumsal m\u00fccadele alan\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015fme h\u0131z\u0131n\u0131 yava\u015flat\u0131yor. Buna paralel k\u00fcresel kapitalizm, modernist ya\u015fam, sanal d\u00fcnya ve liberal \u00f6zg\u00fcrl\u00fck anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 d\u00fcnyan\u0131n en \u00fccra k\u00f6\u015fesine hakim k\u0131lma politikas\u0131n\u0131 yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131yor. Kad\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fck m\u00fccadelesi ve kad\u0131n kurtulu\u015f ideolojisine kar\u015f\u0131 alternatif bir ya\u015fam ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck alan\u0131 olarak sunuyor.\u00a0Bu noktada, jineoloj\u00eenin \u201cideolojiyle sosyoloji aras\u0131ndaki mesafenin k\u0131sald\u0131\u011f\u0131\u201d1<\/sup><\/a>\u00a0tespitini ya\u015fama ge\u00e7irmede belirleyici bir yeri var. Kad\u0131n kurtulu\u015f ideolojisinin bilimsel ve toplumsal temelini g\u00fc\u00e7lendirmek, devlet ve iktidar alanlar\u0131n\u0131 s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131r. K\u00f6lelik-egemenlik ikileminin d\u0131\u015f\u0131nda \u00f6zg\u00fcr ya\u015fam alanlar\u0131n\u0131n geli\u015fmesinin \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7ar.<\/p>\n

    \u0130deoloji ve sosyal bilimin yak\u0131nl\u0131\u011f\u0131, toplumsal \u00f6zg\u00fcrl\u00fck zeminini g\u00fc\u00e7lendirir. Bu zemini \u00f6zg\u00fcrl\u00fck sosyolojisiyle \u00f6rmek, d\u00fc\u015f\u00fcnsel, duygusal ve ya\u015famsal prati\u011fin uyumu, kad\u0131n-erkek uyumu, do\u011fa-toplum uyumunu, ahengini ve b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc geli\u015ftirir. Bu hakikatin b\u00fct\u00fcn oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fine ula\u015fmakt\u0131r. Kad\u0131n kurtulu\u015f ideolojisinin be\u015f temel ilkesi olan yurtseverlik, \u00f6zg\u00fcr d\u00fc\u015f\u00fcnce ve irade, \u00f6rg\u00fctlenme, m\u00fccadelecilik ve estetik konular\u0131 bu toplumsall\u0131\u011f\u0131n, hakikatin kad\u0131n rengini belirler. Hakikate ula\u015fmak, zorlu m\u00fccadeleleri, a\u011f\u0131r bedelleri gerektirse de insan olma, insan kalma ve kad\u0131n olman\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fck se\u00e7ene\u011fidir. Bu uyumu yeniden yakalama ve koruma u\u011fruna tarih boyunca \u00f6zg\u00fcrl\u00fckte \u0131srar y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc ve y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00e7\u00fclerini anlamland\u0131rmak, ya\u015famak ve ya\u015fatmak, jineoloj\u00eenin temel dayanaklar\u0131ndand\u0131r.<\/p>\n

    Toplumsall\u0131\u011f\u0131n, \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn moral de\u011ferlerini canl\u0131 k\u0131lan direni\u015f k\u00fclt\u00fcr\u00fcnden beslenmek ve toplumsalla\u015fmak, jineoloj\u00eenin ya\u015famsal alan\u0131n\u0131 olu\u015fturuyor. Bu kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 bir olu\u015fum zeminidir hem beslenmeyi hem beslemeyi i\u00e7erir. Toplumsal bilgi ve bilimle bulu\u015ftu\u011fu oranda, bu bilgi ve bilimi yeniden toplumsalla\u015fman\u0131n ya da toplumsall\u0131\u011f\u0131 g\u00fc\u00e7lendirmenin \u00f6rg\u00fcs\u00fcyle s\u00fcreklile\u015ftirir. \u0130deolojik do\u011frular nekadar g\u00fc\u00e7l\u00fc olursa olsun, sosyolojik \u00f6zle bulu\u015fmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece hayat bulmas\u0131 zordur. Reel sosyalizmin ve ulusal kurtulu\u015f m\u00fccadelelerinin ba\u015f\u0131na gelenler \u00e7ok uzak bir tarih de\u011fildir. Toplum yerine devleti g\u00fc\u00e7lendiren, iktidar\u0131 peki\u015ftiren bir rol oynayarak, toplum-kar\u015f\u0131t\u0131 duruma d\u00fc\u015fmekten kurtulamad\u0131lar. B\u00fct\u00fcn ideallerine, g\u00fczel d\u00fc\u015f\u00fcncelerine ve milyonlarca can\u0131 bedel vermelerine ra\u011fmen, yenilgiden kurtulamad\u0131lar.<\/p>\n

    Devlet ve iktidar\u0131 do\u011fru \u00e7\u00f6z\u00fcmlememek, toplum ve kad\u0131n kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131n\u0131 do\u011furmakta ve yeniden \u00fcretmektedir. Bu anlamda, demokratik modernitenin sistem-kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131n\u0131; devlet kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131, iktidar kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131 ve me\u015fru savunma d\u0131\u015f\u0131nda zora-\u015fiddete kar\u015f\u0131 olmayla \u00f6zde\u015fle\u015ftirmesi, egemenlik alan\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kmas\u0131 anlam\u0131na gelir. Toplum zemininde hareket etmek, kad\u0131n\u0131n ya\u015fam kuruculu\u011funun g\u00fcc\u00fcne inanmak, bu g\u00fcc\u00fcn felsefesi ve bilgisiyle erke\u011fi iktidar alanlar\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131na \u00e7ekmek ve toplumsalla\u015ft\u0131rmak esas y\u00f6ntem oluyor. Erke\u011fi \u00f6ld\u00fcrmek, kad\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ideolojisinden ve m\u00fccadelesinden al\u0131nan g\u00fc\u00e7le geli\u015fiyor. Bu anlamda \u00f6zg\u00fcrle\u015fen kad\u0131n, erke\u011fin ve toplumsal \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn g\u00fcvencesi oluyor. Ahlaki ve politik toplum, bu \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ruhuyla estetik toplum olarak iyi, g\u00fczel ve do\u011frunun ya\u015fam bulmas\u0131yla tamamlan\u0131yor. Bu \u00fc\u00e7l\u00fc sarmal\u0131n \u015fekillendirdi\u011fi duygu, d\u00fc\u015f\u00fcnce ve eylem \u00f6zg\u00fcrl\u00fck sosyolojisinin \u00f6z\u00fcn\u00fc olu\u015fturuyor. Kad\u0131n ve toplum rengi oluyor. Jineoloj\u00ee bu \u00f6z\u00fc i\u015fleyen ve bu \u00f6z\u00fcn i\u015fledi\u011fi bilgi ile bir kad\u0131n bilimi olarak geli\u015fiyor. Ba\u015fta sosyal bilimler olmak \u00fczere, b\u00fct\u00fcn bilimlerin bu \u00f6ze uygun \u015fekillenmesine \u00f6nc\u00fcl\u00fck iddias\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yor.<\/p>\n

     <\/p>\n

     <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Heja zeryan Jineoloj\u00ee, 2008 y\u0131l\u0131nda K\u00fcrt Halk \u00d6nderi Abdullah \u00d6calan taraf\u0131ndan \u00d6zg\u00fcrl\u00fck Sosyolojisi Savunmas\u0131\u2019nda tan\u0131mland\u0131. \u00d6zg\u00fcrl\u00fck Sosyolojisi, tarihsel ve g\u00fcncel dayanaklar\u0131yla demokratik modernite paradigmas\u0131n\u0131 tan\u0131mlar. \u00d6zg\u00fcrl\u00fck sorununu irdeler ve \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcne dair yol ve y\u00f6ntem belirler. Jineoloj\u00ee, bu sorunun \u00e7\u00f6z\u00fcm y\u00f6ntemidir. Toplumsal \u00f6zg\u00fcrl\u00fck sorununun temeli kad\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fck sorunudur ve \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc kad\u0131n ideolojisi, kad\u0131n devrimi ve bilimiyle […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[42],"tags":[],"class_list":["post-695","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yasam-alanlari"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/695","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=695"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/695\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":719,"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/695\/revisions\/719"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=695"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=695"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=695"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}