{"id":582,"date":"2017-05-03T20:14:05","date_gmt":"2017-05-03T17:14:05","guid":{"rendered":"http:\/\/jineoloji.eu\/tr\/?p=582"},"modified":"2017-05-03T20:14:05","modified_gmt":"2017-05-03T17:14:05","slug":"2016-yilinda-duenya-da-kadin-oezguerluek-muecadelesi-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/2016-yilinda-duenya-da-kadin-oezguerluek-muecadelesi-2\/","title":{"rendered":"2016 Y\u0131l\u0131nda D\u00fcnya da Kad\u0131n \u00d6zg\u00fcrl\u00fck M\u00fccadelesi"},"content":{"rendered":"<p><strong>isyandan.org\u00a0 \/<br \/>\n<\/strong><\/p>\n<p><em>E\u015fitlik ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck m\u00fccadelesi veren kad\u0131nlar\u0131n sokaklarda yakt\u0131\u011f\u0131 isyan ate\u015fi, kad\u0131n k\u0131r\u0131m\u0131na kar\u015f\u0131 deneyimledi\u011fi \u00f6z-savunma pratikleri ve k\u00fcrtaj hakk\u0131, e\u015fit \u00fccret m\u00fccadelesi i\u00e7in ba\u015flat\u0131lan kad\u0131n grevleri, patriyarkaya kar\u015f\u0131 kad\u0131nlar\u0131n topyek\u00fcn direni\u015fe ge\u00e7ti\u011fini g\u00f6steriyor. Bu derlemede yer veremedi\u011fimiz nice kad\u0131n eylemi ile erkek egemen yap\u0131 \u00e7at\u0131rdamaya ba\u015flarken kad\u0131nlar kendi tarihlerini yaz\u0131yorlar\u2026<\/em><\/p>\n<p><strong>Asya<\/strong><\/p>\n<p>Erkek egemen ana ak\u0131m sendikalar\u0131n kad\u0131n i\u015f\u00e7ilerin sorunlar\u0131n\u0131 g\u00f6rmezden gelmesi \u00fczerine Hindistanl\u0131 kad\u0131nlar kad\u0131n sendikas\u0131 kurarken<sup>[1]<\/sup> ev i\u00e7i \u015fiddet, zoraki evlilik ve kad\u0131n s\u00f6m\u00fcr\u00fcs\u00fcne kar\u015f\u0131 sa\u00e7lar\u0131n\u0131 kaz\u0131tan Tibetli rahibeler evde, k\u0131rsalda ve manast\u0131rda e\u015fitlik m\u00fccadelesi ba\u015flatt\u0131lar.<sup>[2]<\/sup> Erkek karde\u015fi taraf\u0131ndan namus cinayetine kurban giden feminist bir kad\u0131n i\u00e7in aya\u011fa kalkan Pakistan kad\u0131n hareketi \u2018\u00f6ld\u00fcrmekte namuslu bir taraf yok\u2019 diye hayk\u0131r\u0131rken,<sup>[3]<\/sup> artan \u015fiddete ve tacize kar\u015f\u0131 \u00f6z savunma birlikleri kuran Banglade\u015fli kad\u0131nlar, bundan sonra ataerkiye boyun e\u011fmeyeceklerini ve kendilerini koruma pratiklerini geli\u015ftireceklerini s\u00f6yleyerek<sup>[4]<\/sup> kad\u0131nlara y\u00f6nelen \u015fiddet dalgas\u0131na kar\u015f\u0131 \u201cDireni\u015f Hareketi\u201d ba\u015flatt\u0131klar\u0131n\u0131 kamuoyuna a\u00e7\u0131klad\u0131lar.<sup>[5]<\/sup> G\u00fcney Koreli kad\u0131nlar k\u00fcrtaj yasa\u011f\u0131na kar\u015f\u0131 direni\u015fe ge\u00e7erken,<sup>[6]<\/sup> Japonya\u2019da ise binlerce kad\u0131n Amerikan \u00fcss\u00fcndeki tecav\u00fcz rezaleti i\u00e7in soka\u011fa \u00e7\u0131karak, Amerikan \u00fcslerini ve tecav\u00fczc\u00fc askerleri protesto etti.<\/p>\n<p><strong>Avrupa<\/strong><\/p>\n<p>\u2018Benim bedenim, benim karar\u0131m\u2019, \u2018Rahmimden elini \u00e7ek\u2019 yaz\u0131l\u0131 pankartlar ta\u015f\u0131yan binlerce Polonyal\u0131 kad\u0131n k\u00fcrtaj yasaklar\u0131na kar\u015f\u0131 kad\u0131n grevi \u00f6rg\u00fctledi<sup>[7]<\/sup> ve h\u00fck\u00fcmet geri ad\u0131m atmak zorunda kald\u0131. Tepeden t\u0131rna\u011fa siyah giyinen kad\u0131nlar\u0131n \u00fclke \u00e7ap\u0131ndaki grevine ola\u011fan\u00fcst\u00fc kat\u0131l\u0131m, patriyarkaya kar\u015f\u0131 m\u00fccadele veren t\u00fcm d\u00fcnya kad\u0131nlar\u0131n\u0131n m\u00fccadele azmini per\u00e7inledi. Cinsel sald\u0131r\u0131lara, cinsiyet ayr\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131 kar\u015f\u0131t\u0131 hareketin su\u00e7lu ilan edilmesine ve \u015fiddetin toplumsal olarak te\u015fvik edilmesine kar\u015f\u0131 y\u00fcr\u00fcyen binlerce \u0130spanyol kad\u0131n \u201c\u015eiddetinize Kar\u015f\u0131l\u0131k Verece\u011fiz\u201d slogan\u0131 ile meydanlar\u0131 doldurdu.<sup>[8]<\/sup> \u0130zlanda\u2019da ise e\u015fde\u011fer i\u015fe e\u015fit \u00fccret talebiyle i\u015f b\u0131rakan kad\u0131nlar cinsiyet e\u015fitsizli\u011fine kar\u015f\u0131 isyan ettiler.<sup>[9]<\/sup> \u0130zlandal\u0131 kad\u0131nlar\u0131n eyleminden ald\u0131klar\u0131 ilhamla Frans\u0131z kad\u0131nlar da %15\u2019lere varan \u00fccret fark\u0131 i\u00e7in soka\u011fa \u00e7\u0131karak e\u015fit \u00fccret talebini y\u00fckselttiler.<sup>[10]<\/sup> Avrupa\u2019y\u0131 sarsan kad\u0131n grevleri gelecek d\u00f6nem ataerkiye kar\u015f\u0131 d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda kad\u0131n eylemlerinin artaca\u011f\u0131n\u0131n habercisi niteli\u011finde\u2026<\/p>\n<p><strong>Ortado\u011fu<\/strong><\/p>\n<p>Ortado\u011fuyu kan g\u00f6l\u00fcne \u00e7eviren kirli sava\u015f politikalar\u0131 kad\u0131nlar\u0131 ve \u00e7ocuklar\u0131 al\u0131n\u0131p sat\u0131lan bir meta haline getirirken erkek vesayetine kar\u015f\u0131 kampanya ba\u015flatan Suudi Arabistanl\u0131 kad\u0131nlar bir \u201c\u015fey\u201d olarak g\u00f6r\u00fclmek yerine \u201ctam bir vatanda\u015f\u201d olarak kabul edilmek i\u00e7in m\u00fccadeleye\u00a0haz\u0131r olduklar\u0131n\u0131 belirtiyorlar. Bahreynli, \u0130ranl\u0131 insan hakk\u0131 savunucusu muhalif kad\u0131nlar, tutuklamalarla, i\u015fkenceyle sindirilmeye kar\u015f\u0131 dimdik ayakta durmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar.<sup>[11]<\/sup> Tutuklanma sebebi oldu\u011fu halde \u0130ranl\u0131 kad\u0131nlar ba\u015f\u00f6rt\u00fcs\u00fc olmadan kamusal alanda yer alma m\u00fccadelesi veriyorlar. T\u00fcrkiye\u2019de de getirilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan tecav\u00fcz yasas\u0131n\u0131n bir benzerinin uyguland\u0131\u011f\u0131 L\u00fcbnan\u2019da kad\u0131nlar \u201cbeyaz elbise tecav\u00fcz\u00fc \u00f6rtmez\u201d \u015fiar\u0131yla yasan\u0131n iptal edilmesi i\u00e7in kampanya y\u00fcr\u00fct\u00fcyorlar. Rojava\u2019da in\u015fa edilmeye ba\u015flanan ekolojik temelli Jinwar \u00d6zg\u00fcr Kad\u0131n K\u00f6y\u00fc ise \u00e7\u00f6l\u00fcn ortas\u0131nda ye\u015fil bir vaha gibi kad\u0131nlar\u0131n kendi kararlar\u0131n\u0131 alabilecekleri, kad\u0131n ya\u015fam alanlar\u0131n\u0131 geli\u015ftirmeyi hedefliyor.<sup>[12]<\/sup><\/p>\n<p><strong>Afrika<\/strong><\/p>\n<p>Mini etek ve tayt yasaklar\u0131na kar\u015f\u0131 direni\u015fe ge\u00e7en Ugandal\u0131 kad\u0131n \u00f6\u011frencilerin m\u00fccadeleleri h\u00fck\u00fcmete geri ad\u0131m att\u0131rd\u0131 ve liseli \u00f6\u011frenciler i\u00e7in bir \u00e7\u00f6z\u00fcm bulmak i\u00e7in okullar 10 g\u00fcn tatil edildi.<sup>[13]<\/sup> Nijerya\u2019da ailelerinin ge\u00e7imini sa\u011flamak i\u00e7in pazarda tezgah a\u00e7an kad\u0131nlar, pazar tahtalar\u0131n\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131na kar\u015f\u0131 otoban\u0131 i\u015fgal ettiler ve yolu trafi\u011fe kestiler. Kad\u0131nlar\u0131n direni\u015fi sonras\u0131 bu uygulamadan vazge\u00e7ildi.<sup>[14]<\/sup> Kenya\u2019da ise taciz ve tecav\u00fcze kar\u015f\u0131 nineler, karate \u00f6\u011frenerek kendilerini korumaya ve \u00f6zsavunma teknikleriyle sald\u0131rganlar\u0131 bertaraf etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar.<sup>[15]<\/sup> G\u00fcney Afrika\u2019da siyahi kad\u0131n \u00f6\u011frenciler siyahlara \u00f6zg\u00fc sa\u00e7 modellerini istemeyen okul y\u00f6netimine kar\u015f\u0131 ba\u015flatt\u0131klar\u0131 direni\u015fle \u0131rk\u00e7\u0131 dayatmalara boyun e\u011fmeyeceklerini g\u00f6sterdiler. Kad\u0131nlar\u0131n hayatlar\u0131n\u0131, ekmek teknelerini, ya\u015fam bi\u00e7imlerini korumaktaki kararl\u0131l\u0131klar\u0131 m\u00fccadelenin de giderek sertle\u015fece\u011finin alt\u0131n\u0131 \u00e7iziyor.<\/p>\n<p><strong>Latin Amerika<\/strong><\/p>\n<p>\u2018\u0130lk kez cinsel tacize u\u011frad\u0131\u011f\u0131m an\u2019 hastagi ile bir araya gelen kad\u0131nlar, Meksika genelinde 42 eyalette soka\u011fa \u00e7\u0131karak kad\u0131na y\u00f6nelik \u015fiddeti k\u0131nad\u0131lar. Meydanlar\u0131 dolduran kad\u0131nlar, sadece kendilerine sald\u0131ranlar\u0131n de\u011fil ayn\u0131 zamanda yasalar\u0131n, yetkililerin, medyan\u0131n ve tacizi normalle\u015ftiren insanlar\u0131n da cinsel \u015fiddet ve tacizin artmas\u0131nda etkili oldu\u011funu s\u00f6ylediler.<sup>[16]<\/sup> Yine Meksika\u2019da isyanc\u0131 anar\u015fist feminist kad\u0131nlardan olu\u015fan Anti-Otoriter Hareketin Enformel Feminist Komutanl\u0131\u011f\u0131 \u2013 (COFIAA) tekelci dan\u0131\u015fmanl\u0131k firmas\u0131 ofislerine bombal\u0131 eylem d\u00fczenledi.<sup>[17]<\/sup> Kad\u0131na y\u00f6nelik \u015fiddete ve ayr\u0131mc\u0131l\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 Peru\u2019da Ni una menos (bir kad\u0131n daha eksilmeden) platformu kuruldu ve ayr\u0131mc\u0131l\u0131\u011fa u\u011frayan kad\u0131nlara hukuksal ve psikolojik destek vermeye ba\u015flad\u0131. Platform ayn\u0131 zamanda b\u00fcy\u00fck kad\u0131n y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fc d\u00fczenleyerek kad\u0131nlar\u0131n, kad\u0131n d\u00fc\u015fman\u0131 yasalar\u0131 ve gelenekleri sorgulamas\u0131n\u0131 sa\u011flamaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131.<sup>[18]<\/sup> Arjantin\u2019de de kad\u0131nlar \u2018E\u011fer birimize dokunursan\u0131z, hepimiz kar\u015f\u0131 koyar\u0131z\u2019, \u2018Bir kad\u0131n daha \u00f6lmeyecek\u2019 sloganlar\u0131 atarak yasal, \u00fccretsiz k\u00fcrtaj hakk\u0131 i\u00e7in sokaklara \u00e7\u0131kt\u0131.<sup>[19]<\/sup> Karalar giyen Arjantinli kad\u0131nlar kad\u0131na y\u00f6nelik \u015fiddete kar\u015f\u0131 Kara \u00c7ar\u015famba eylemi d\u00fczenlediler, Arjantinli kad\u0131nlar\u0131n m\u00fccadelesine Paraguay, Peru, Ekvador, Bolivya, Uruguay, \u015eili, Guatemala, Kolombiya, Brezilya ve Meksikal\u0131 kad\u0131nlar destek eylemleriyle dayan\u0131\u015fma g\u00f6sterdiler.<sup>[20]<\/sup> Kara \u00c7ar\u015famba eylemi, kad\u0131nlar\u0131n m\u00fccadeleyi ortakla\u015ft\u0131rmas\u0131, \u00f6zel olan\u0131n politikas\u0131n\u0131 d\u00fcnya \u00e7ap\u0131na ta\u015f\u0131mas\u0131 ve\u00a0kad\u0131n m\u00fccadelesinin t\u00fcm k\u0131tay\u0131 sarsacak d\u00fczeye eri\u015fti\u011fini g\u00f6stermesi bak\u0131m\u0131ndan \u00f6nemli.\u00a0Kad\u0131na y\u00f6nelik \u015fiddetin artmas\u0131yla birlikte kad\u0131nlar kendi feminist \u00f6rg\u00fctlerini kurarak<sup>[21]<\/sup> bir yandan kad\u0131n dayan\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 y\u00fckseltiyorlar\u00a0bir yandan da \u00f6z-savunma gruplar\u0131 in\u015fa edip\u00a0tarih boyunca kendilerine dayat\u0131lan k\u0131r\u0131lgan, narin varl\u0131klar\u0131n \u00f6tesine ge\u00e7erek fiziksel g\u00fc\u00e7lerinin fark\u0131na var\u0131yorlar\u2026<\/p>\n<p><strong>Haber: isyandan.org<\/strong><\/p>\n<p>Notlar<\/p>\n<table>\n<tbody>\n<tr>\n<td>1.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/isyandan.org\/haberler\/hindistan-kerala-eyaletinin-ilk-kadin-sendikasi-kuruldu\/<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>2.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/isyandan.org\/haberler\/tibetli-feminist-rahibeler-esitlik-istiyor\/<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>3.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/isyandan.org\/haberler\/pakistan-feministler-namus-cinayetine-karsi-ayaklandi\/<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>4.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/isyandan.org\/haberler\/banglades-kadinlar-oz-savunma-icin-orgutleniyor\/<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>5.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/isyandan.org\/haberler\/banglades-kadinlardan-siddete-karsi-direnis-hareketi\/<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>6.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/isyandan.org\/haberler\/guney-kore-kurtaj-yasagi-yasasina-karsi-kadin-direnisi\/<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>7.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/isyandan.org\/haberler\/polonya-kurtaj-yasagini-binler-protesto-etti\/<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>8.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/isyandan.org\/haberler\/ispanya-kadinlar-erkek-siddetine-karsi-sokaga-cikti\/<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>9.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/isyandan.org\/haberler\/izlandali-kadinlar-esdeger-ise-esit-ucret-icin-is-birakti\/<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>10.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/isyandan.org\/haberler\/fransa-kadinlardan-esit-ucret-hakki-icin-is-birakma-eylemi\/<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>11.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/isyandan.org\/haberler\/korfezin-kadin-politik-tutsaklari\/<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>12.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/gazetekarinca.com\/2016\/12\/utopya-degil-gercek-jinwar-ozgur-kadin-koyunun-insasina-baslandi\/<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>13.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/isyandan.org\/haberler\/uganda-mini-etek-ve-tayt-yasagina-direnis-liselerde-suruyor\/<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>14.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/isyandan.org\/haberler\/nijerya-pazarci-kadinlar-otobani-kesti\/<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>15.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/isyandan.org\/haberler\/kenyatecavuze-karsi-karateci-nineler\/<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>16.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/isyandan.org\/haberler\/kadinlar-meksikada-42-sehirde-sokaga-cikti\/<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>17.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/isyandan.org\/haberler\/meksika-anarsist-feminist-kadinlar-danismanlik-sirketini-bombaladi\/<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>18.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/isyandan.org\/haberler\/peru-binlerce-kadin-kadina-yonelik-siddeti-protesto-etmeye-hazirlaniyor\/<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>19.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/isyandan.org\/haberler\/arjantin-binlerce-kadin-secim-ozgurlugu-ve-kurtaj-hakki-icin-meydanlarda\/<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>20.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/isyandan.org\/haberler\/kara-carsamba-latin-amerikada-kadin-eylemleri\/<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>21.<\/td>\n<td>\u21e7<\/td>\n<td>http:\/\/isyandan.org\/makaleler\/latin-amerikanin-feminist-kadin-gruplari\/<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>isyandan.org\u00a0 \/ E\u015fitlik ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck m\u00fccadelesi veren kad\u0131nlar\u0131n sokaklarda yakt\u0131\u011f\u0131 isyan ate\u015fi, kad\u0131n k\u0131r\u0131m\u0131na kar\u015f\u0131 deneyimledi\u011fi \u00f6z-savunma pratikleri ve k\u00fcrtaj hakk\u0131, e\u015fit \u00fccret m\u00fccadelesi i\u00e7in ba\u015flat\u0131lan kad\u0131n grevleri, patriyarkaya kar\u015f\u0131 kad\u0131nlar\u0131n topyek\u00fcn direni\u015fe ge\u00e7ti\u011fini g\u00f6steriyor. Bu derlemede yer veremedi\u011fimiz nice kad\u0131n eylemi ile erkek egemen yap\u0131 \u00e7at\u0131rdamaya ba\u015flarken kad\u0131nlar kendi tarihlerini yaz\u0131yorlar\u2026 Asya Erkek egemen [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":583,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[27],"tags":[],"class_list":["post-582","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-basinda"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/582","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=582"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/582\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":584,"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/582\/revisions\/584"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/583"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=582"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=582"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=582"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}