\n
T\u00fcm bilimlere kaynakl\u0131k eden fikirler, bulu\u015flar insanl\u0131\u011f\u0131n ortak miras\u0131 olarak binlerce y\u0131l\u0131n birikimidir. Her d\u00f6nem bilimsel geli\u015fmelere \u00f6nc\u00fcl\u00fck eden co\u011frafyalar, okullar, filozoflar olmu\u015ftur. Bilimsel geli\u015fmenin s\u0131\u00e7rama yapt\u0131\u011f\u0131 ilk co\u011frafya ve zaman bereketli hilalde Neolitik d\u00f6nemdir. M.\u00d6 10.000 ile M.\u00d6 4000 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fen, M.\u00d6 6000\u2019li y\u0131llarda K\u00fcrdistan topraklar\u0131n\u0131n kadim mekan\u0131 Tell-Halaf\u2019ta zirvesini ya\u015fayan Neolitik devrim bir k\u00f6y ve tar\u0131m devrimi oldu\u011fu kadar bilimsel teknik devrimdir. Neolitik devrimi bilimsel teknik devrim diye tan\u0131mlayan ilk ki\u015fi Gordon childe\u2019dir ve bunun 16. yy Avrupa\u2019daki bilimsel devrimle e\u015fde\u011fer oldu\u011funu s\u00f6yler. Tell Halaf\u2019ta zirvele\u015fen bu teknik-bilimsel geli\u015fme ad\u0131m ad\u0131m t\u00fcm co\u011frafya ve halklara ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. R\u00eaber Apo neolitik devrimi ayn\u0131 zamanda bir kad\u0131n devrimi olarak tan\u0131mlam\u0131\u015ft\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla ilk bilimsel devrimin kad\u0131n\u0131n ellerinde \u015fekillendi\u011fini s\u00f6ylemek yerindedir. Toplumun ortak de\u011feri olan bilim erkek egemenli\u011fi ve devletin hakim olmas\u0131 ile kad\u0131ndan, toplumdan ve ya\u015famdan kopar\u0131laca\u011f\u0131 bir s\u00fcrecin i\u00e7inde girmi\u015ftir.<\/p>\n
Bilimin iktidarla s\u0131nav\u0131 \u00e7ok erken d\u00f6nemde ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6nce S\u00fcmerlerde zigurat etraf\u0131nda, daha sonra Babil, M\u0131s\u0131r, Hint uygarl\u0131klar\u0131 bilgi ve bilimi iktidarlar\u0131n\u0131n arac\u0131 haline getirmi\u015flerdir. \u015eunu \u00e7ok net ifade edebiliriz ki bilgi ve bilimi ortaya \u00e7\u0131karan uygarl\u0131k de\u011fildir. Bilimsel geli\u015fmeler erkek akl\u0131n\u0131n da \u00fcr\u00fcn\u00fc de\u011fildir. Kad\u0131ndan, toplumdan \u00e7al\u0131nan bilimi uygarl\u0131k iktidar\u0131 i\u00e7in kullanm\u0131\u015ft\u0131r. Fakat bunun kar\u015f\u0131s\u0131nda tarih ayn\u0131 zamanda \u00f6zg\u00fcr bilim i\u00e7in direnenlere de tan\u0131kl\u0131k etmi\u015ftir.<\/p>\n
\u0130ktidar\u0131n hizmetine girmi\u015f bilim ile \u00f6zg\u00fcr bilimin \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131na dair bir\u00e7ok olay ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130skenderiye k\u00fct\u00fcphanesi 3 kez yak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r, \u00f6zg\u00fcr bilimin temsilcisi bir kad\u0131n filozof Hypatia hunharca katledilmi\u015ftir. Mo\u011follar\u0131n sald\u0131r\u0131lar\u0131 nedeniyle Ba\u011fdat k\u00fct\u00fcphanesi ya\u011fmalanm\u0131\u015f, Dicle nehrinin g\u00fcnlerce m\u00fcrekkep renginde akt\u0131\u011f\u0131 rivayet edilmi\u015ftir. Tarihin en eski akademileri Harran, Nisibis, Gunde \u015eapur talana, bask\u0131ya u\u011fram\u0131\u015f bilim insanlar\u0131 daha \u00f6zg\u00fcr topraklarda bilim yapabilmek i\u00e7in g\u00f6\u00e7mek zorunda kalm\u0131\u015flard\u0131r. Sokrates gen\u00e7leri yoldan \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7esiyle, Mani, S\u00fchreverdi, Hallac-\u0131 Mansur dinin dogmalar\u0131na kar\u015f\u0131 durduklar\u0131ndan \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015flerdir. Orta\u00e7a\u011f Avrupa\u2019s\u0131nda simyagerler, bilge kad\u0131nlar din d\u00fc\u015fman\u0131 olduklar\u0131 gerek\u00e7esiyle \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015flerdir. Bruno yak\u0131lm\u0131\u015f, Galileo d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc inkar etmeye zorlanm\u0131\u015ft\u0131r. Avrupa\u2019daki bilimsel teknik devrim bu miras \u00fczerinden dinin ve dogmatik felsefelerin kar\u015f\u0131s\u0131nda \u00f6zg\u00fcr d\u00fc\u015f\u00fcnceyi temsil etmi\u015ftir.<\/p>\n
Bilimin ilerleyi\u015fi ve Avrupa\u2019daki bilimsel devrimin k\u00f6kenleri ve kayna\u011f\u0131 ayd\u0131nlatmak \u00f6nem ta\u015f\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc 16.yy Avrupa\u2019da ortaya \u00e7\u0131kan bilimsel geli\u015fmelerin kapitalizme maledilmesi bu g\u00fcn ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z felaketlerin en temel nedenlerindendir. Kapitalizmi en fazla me\u015frula\u015ft\u0131ran ger\u00e7eklik bilim ve teknolojideki geli\u015fmelerdir. Oysa bunlar kapitalizmin de\u011fil, tarihsel bir birikimin sonucudur. Kapitalizm bunu s\u00f6m\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu s\u00f6m\u00fcr\u00fcde bilimsel y\u00f6ntemin dayand\u0131\u011f\u0131 mekanik paradigma ve pozitivizm belirleyicidir.<\/p>\n
Bilimsel geli\u015fmeleri ancak her d\u00f6nem bilimde etkili olan paradigmalara anlayabilece\u011fimizi s\u00f6yleyen ilk ki\u015fi bir fizik profes\u00f6r\u00fc olan Thomas Khun\u2019dur. Bir hakikati a\u00e7\u0131klama ve d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc\u015f y\u00f6ntemi olarak bilimin hangi sorular\u0131 soraca\u011f\u0131, hangi ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 yapaca\u011f\u0131, bu ara\u015ft\u0131rmalarda i\u00e7in hangi kaynaklar\u0131 esas alaca\u011f\u0131 ve bilgileri a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131karma y\u00f6ntemi paradigmay\u0131 ifade eder. Paradigma kavram olarak bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131, bir \u015feyin ard\u0131ndaki ger\u00e7ekli\u011fi g\u00f6rmek anlam\u0131na gelmektedir. Thomas Khun paradigma kavram\u0131n\u0131 buz da\u011f\u0131 \u00f6rne\u011fi ile a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131r. Buz da\u011f\u0131n\u0131n suyun \u00fcst\u00fcnde kalan k\u0131sm\u0131nda bizler teorileri, fikirleri g\u00f6r\u00fcr\u00fcz ama onun dayand\u0131\u011f\u0131 bir paradigma vard\u0131r. Paradigman\u0131n \u00fc\u00e7 temel bile\u015feni de varl\u0131k bilimi, bilgi felsefesi ve bilimsel y\u00f6ntem bi\u00e7imine tan\u0131mlam\u0131\u015ft\u0131r. Bilimin felsefeden, ideolojiden kopuk sadece elle tutulur, g\u00f6zle g\u00f6r\u00fcl\u00fcr ger\u00e7eklikleri inceledi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcncesi bu bi\u00e7imiyle daha da tart\u0131\u015fmal\u0131 hale gelmi\u015ftir. Her d\u00f6nemde bilim insanlar\u0131, filozoflar, hakikat aray\u0131\u015f\u00e7\u0131lar\u0131 o d\u00f6nemde h\u00e2kim olan paradigmaya dayal\u0131 teoriler \u00fcretmi\u015flerdir. Ancak teoriler yeterli olmad\u0131\u011f\u0131nda, sorulara yeterince cevap olu\u015fturmad\u0131\u011f\u0131nda t\u0131pk\u0131 toplumsal devrimler gibi bilimsel paradigmada da de\u011fi\u015fim gerekli g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bilim devrimlerle ilerlemi\u015ftir.<\/p>\n
2. D\u00fcnya sava\u015f\u0131ndan bu yana Avrupa merkezli bilimin yaratt\u0131\u011f\u0131 y\u0131k\u0131m tart\u0131\u015f\u0131lmakta. Bu y\u0131k\u0131mda dayand\u0131\u011f\u0131 paradigma da sorgulanmaktad\u0131r. Avrupa merkezli bilim anlay\u0131\u015f\u0131 d\u00fcnyay\u0131 mekanik bir saat gibi alg\u0131lamam\u0131za yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Bir saatin \u00e7arklar\u0131, vidalar\u0131 neyse d\u00fcnyadaki canl\u0131lar, varl\u0131klar da \u00f6yle ele al\u0131nm\u0131\u015flard\u0131r. En \u00fcstte insan, daha sonra di\u011fer canl\u0131lar\u0131n yer ald\u0131\u011f\u0131 bir hiyerar\u015fik bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 ile bakmak ekolojik felaketlerin, s\u0131n\u0131fsal ayr\u0131\u015fmalar\u0131n temeli olmu\u015ftur. Tarihin kadim \u00e7a\u011flar\u0131nda insanlar d\u00fcnyay\u0131 canl\u0131, b\u00fct\u00fcnl\u00fckl\u00fc ele al\u0131rlard\u0131. Fakat mekanik paradigma bu bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131 k\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130nsanla do\u011fa, insanla insan ili\u015fkilerini \u00f6zne-nesne ekseninde tan\u0131mlam\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6zne-nesne ayr\u0131m\u0131 bir taraf\u0131n s\u00fcrekli iktidar olmas\u0131, belirleyici olmas\u0131, bir taraf\u0131n ise pasif, ezilen konumda kalmas\u0131 anlam\u0131 ta\u015f\u0131r. \u0130nsan kar\u015f\u0131s\u0131nda do\u011fa, erkek kar\u015f\u0131s\u0131nda kad\u0131n, egemenler kar\u015f\u0131s\u0131nda ezilenler nesnele\u015ftirilmi\u015ftir. O s\u0131n\u0131rs\u0131z iktidar katliam ve k\u0131r\u0131m boyutlar\u0131na kadar varabilmi\u015ftir. Bu fikir bir kere zihinlere yerle\u015ftikten sonra do\u011faya bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda da buna uygun \u00f6rnekler g\u00f6r\u00fclecektir. B\u00fcy\u00fck bal\u0131k k\u00fc\u00e7\u00fck bal\u0131\u011f\u0131 yer, aslan geyi\u011fi yer, g\u00fc\u00e7l\u00fc olan zay\u0131f olan\u0131 yener. Oysa do\u011fada bu \u00f6rneklerden \u00e7ok daha fazla say\u0131da birbirini tamamlayan, birbirine zarar vermeyen ya da bir arada dayan\u0131\u015fma i\u00e7inde ya\u015fayan canl\u0131lar vard\u0131r. Simbiyotik ili\u015fki dedi\u011fimiz bu ili\u015fkilerde k\u00fc\u00e7\u00fck canl\u0131lar b\u00fcy\u00fck canl\u0131lara destek olmakta, avc\u0131 olanlar avlanamayanlara destek vermektedirler. Bir eko sistemde a\u011fa\u00e7lar, insanlar, b\u00f6cekler, bal\u0131klar, yosunlar ortak bir ya\u015fam\u0131 payla\u015fmaktad\u0131rlar. Paradigma tam da bu ger\u00e7eklikleri nas\u0131l g\u00f6rece\u011fimizle ilgilidir. Bu bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131 toplumsal ili\u015fkilerde de yans\u0131mas\u0131n\u0131 bulur. Bir ekosistem i\u00e7indeki her varl\u0131\u011f\u0131n anlam\u0131 ve de\u011feri vard\u0131r. Tarihin \u00e7ok uzun bir d\u00f6nemi boyunca insan-do\u011fa, insan-insan ili\u015fkilerinde de bu yakla\u015f\u0131m hakimdi. Ancak as\u0131l felaketler \u00f6zne-nesne ayr\u0131m\u0131n\u0131 yaratan iktidarc\u0131 sistemlerin bilimsel y\u00f6ntem olarak hakikat yerine konulmas\u0131 ile oldu.<\/p>\n
D\u00fcnyay\u0131 bir makine gibi g\u00f6ren mekanik paradigman\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131nda onu canl\u0131, b\u00fct\u00fcnl\u00fckl\u00fc ele alan paradigmalara ihtiya\u00e7 vard\u0131r. \u0130nsan toplumunu da bu bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 ile alan pozitivizm toplumsall\u0131\u011f\u0131 y\u0131k\u0131m noktas\u0131na getirmi\u015ftir. Toplumu olgular y\u0131\u011f\u0131n\u0131 halinde ele alman\u0131n sonu\u00e7lar\u0131 son iki y\u00fczy\u0131ldaki b\u00fcy\u00fck soyk\u0131r\u0131mlar\u0131n sebeplerinin ba\u015f\u0131nda gelir.<\/p>\n
Demokratik Modernite paradigmas\u0131 ya da di\u011fer ad\u0131yla demokratik, ekolojik, kad\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u00e7\u00fc paradigma tam da bunun alternatifi ve \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn\u00fc ortaya koymaktad\u0131r. Bu d\u00fcnyaya farkl\u0131 g\u00f6zlerle bakmak, sorunlara farkl\u0131 noktalarda \u00e7\u00f6z\u00fcmler \u00fcretmek yeni paradigmay\u0131 anlamak ve ya\u015famsalla\u015ft\u0131rmakla ilgilidir.<\/p>\n
Ekolojik y\u0131k\u0131m, halklar\u0131n katliam ve k\u0131r\u0131mdan ge\u00e7irilmesi, kad\u0131n k\u0131r\u0131m\u0131 bu \u00e7a\u011f\u0131n krizinin en somut g\u00f6stergeleri. Demokratik, ekolojik, kad\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u00e7\u00fc paradigman\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm g\u00fcc\u00fc de bu ger\u00e7eklikle ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r. Demokrasi k\u00fclt\u00fcr\u00fc farkl\u0131l\u0131klar\u0131n, \u00e7okluklar\u0131n, \u00e7e\u015fitliliklerin t\u0131pk\u0131 bir kilim desenindeki rengarenk ipliklerin uyumu ekseninde bir arada ya\u015fam\u0131n\u0131 temsil eder. Rengarenk boncuk ve ta\u015flardan olu\u015fan bir gerdanl\u0131\u011f\u0131n uyumu demokratik modelleri d\u00fc\u015f\u00fcnmemizi sa\u011flar. Herkesin kendi rengini ve kimli\u011fini korudu\u011fu ama b\u00fct\u00fcn\u00fcn par\u00e7as\u0131 oldu\u011fu sistemleri ancak yeni paradigma ile d\u00fc\u015f\u00fcnebiliriz. Yeni paradigma ile bakmadan demokratik konfederal bir sistemi kurumsalla\u015ft\u0131ramay\u0131z. Kurumlar ve topluluklar aras\u0131ndaki \u00e7oklu ba\u011flar ancak yeni paradigman\u0131n bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 ile anlam bulabilir.<\/p>\n
Ekolojik yakla\u015f\u0131m olmadan her iki do\u011fa aras\u0131nda bozulan dengeyi kuramay\u0131z. \u0130nsan\u0131n do\u011fan\u0131n bir par\u00e7as\u0131 oldu\u011fu fikri onu do\u011fa kar\u015f\u0131s\u0131nda sorumlu k\u0131lar. Do\u011fan\u0131n yenilenmesi, kendini onarma g\u00fcc\u00fc vard\u0131r. Ancak s\u0131n\u0131rs\u0131z iktidar ve k\u00e2r h\u0131rs\u0131 bunu k\u0131rmaktad\u0131r. Ekolojik yakla\u015f\u0131m sadece do\u011fa yakla\u015f\u0131mla s\u0131n\u0131rl\u0131 olmayan bir evren ve toplum bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131 ifade eder.<\/p>\n
Erke\u011fin s\u0131n\u0131rs\u0131z egemenli\u011fi kar\u015f\u0131s\u0131nda kad\u0131n\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne dayal\u0131 ya\u015fam\u0131 in\u015fa etmeden de sistemin krizini a\u015fma imkan\u0131 yoktur. Jineoloji demokratik Modernite paradigmas\u0131na dayanan bilimdir. Bu nedenle ara\u015ft\u0131raca\u011f\u0131 konular\u0131, onlar\u0131n hangi kaynaklarda bulaca\u011f\u0131 ve hangi bilimsel y\u00f6ntemi kullanaca\u011f\u0131 da bu paradigma ekseninde belirlenecektir.<\/p>\n
Her bilimin dayand\u0131\u011f\u0131 bir bilimsel y\u00f6ntem vard\u0131r. Jineoloji yeni bir bilim olarak geli\u015fim g\u00f6sterirken en fazla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kal\u0131nan sorulardan biri de jineolojinin bilimsel y\u00f6nteminin yani metodolojisinin ne oldu\u011fu sorusudur. Avrupa merkezli bilim anlay\u0131\u015f\u0131 kendi bilimsel y\u00f6ntemini ge\u00e7erli tek bilim kriteri haline getirdi\u011finden bir d\u00fc\u015f\u00fcncenin bilim say\u0131labilmesi i\u00e7in ancak bu y\u00f6ntemleri kulland\u0131\u011f\u0131nda kabul g\u00f6rmektedir. Fakat bu durum son 50 y\u0131lda giderek daha fazla sorgulan\u0131r hale geldi. Hakikatin form\u00fcl\u00fc gibi dayat\u0131lan bilimsel y\u00f6ntem kendisi ciddi bir t\u0131kanma ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yad\u0131r. Jineolojinin bilimsel y\u00f6ntemi, metedolojisi nedir sorusu bu t\u0131kanmay\u0131 nas\u0131l a\u015faca\u011f\u0131 ile ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Metodoloji di\u011fer bir deyi\u015fle y\u00f6ntem bilim felsefenin bir alan\u0131 olarak, farkl\u0131 bilim alanlar\u0131n\u0131n y\u00f6ntemleri \u00fczerine yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 kapsar. Hakikate ula\u015fman\u0131n en k\u0131sa ve sonu\u00e7 al\u0131c\u0131 yolunu y\u00f6ntem olarak tan\u0131mlarsak, y\u00f6ntembilim bu \u00e7abalar\u0131n b\u00fct\u00fcn\u00fc, sistemidir. Y\u00f6ntem sorununu anlamaya ve \u00e7\u00f6zmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken Ortado\u011fu felsefi gelene\u011finde dile gelen \u201chakikat bir ona giden yollar bin bir\u201d ve \u201c\u0130nsanlar usul\u00fc yani tari\u00adkat\u0131 kaybettikleri i\u00e7in vusulden yani hakikatten mahrum kal\u00admaktad\u0131rlar\u201d <\/em>belirlemeleri yol g\u00f6stericidir. Jineolojinin y\u00f6ntemi tart\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 da bu ba\u011flamda y\u00f6ntemsiz olmamakla birlikte, hakikati kavramay\u0131 sa\u011flayacak y\u00f6ntem zenginli\u011fini yakalama temelinde ele almaktay\u0131z. R\u00eaber Apo y\u00f6ntem konusuna \u015fu \u015fekilde a\u00e7\u0131kl\u0131k getirir ve y\u00f6ntemi ele al\u0131\u015f tarz\u0131m\u0131za \u0131\u015f\u0131k tutar; \u201cBir alternatif y\u00f6ntem aray\u0131\u015f\u0131ndan ziyade, yan\u0131lg\u0131larla y\u00fcklenmi\u015f ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck de\u011ferinden uzakla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f ya\u015fam\u0131n yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 a\u011f\u0131r sorunlardan \u00e7\u0131k\u0131\u015f yolu aranmaktad\u0131r\u201d. <\/em>Hakikate ula\u015ft\u0131rmad\u0131\u011f\u0131 ve yanl\u0131\u015f oldu\u011fu edilen bilimsel y\u00f6ntem ya\u015fam\u0131n anlam\u0131n\u0131 tahrip etmekde, toplum k\u0131r\u0131ma zemin sunmaktad\u0131r. Mevcut bilimsel y\u00f6nteme yap\u0131lan bir \u00e7ok ele\u015ftiri bulunmakta. As\u0131l sorun y\u00f6ntem konusunda yap\u0131lan dayatmad\u0131r. Avrupa merkezli bilim kendi y\u00f6ntemlerini dayatmakta ba\u015fka co\u011frafyalar\u0131n, halklar\u0131n, kad\u0131nlar\u0131n bilme y\u00f6ntemlerini hi\u00e7e saymaktad\u0131r. \u00d6rne\u011fin kadim \u015fifac\u0131l\u0131k bilgisini kocakar\u0131 ila\u00e7lar\u0131 diyerek hi\u00e7le\u015ftirmektedir. Oysa ki modern t\u0131bb\u0131n, eczac\u0131l\u0131k ve ila\u00e7lar\u0131n kayna\u011f\u0131 \u015fifac\u0131l\u0131k gelene\u011fidir. Mitolojik hikayelerde, destanlarda dile gelen tarihsel bilgiyi kan\u0131tlara dayanmad\u0131\u011f\u0131, yaz\u0131l\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in kaynak olarak de\u011ferlendirmemektedir. Maneviyat, metafizik gibi konular\u0131 bilim d\u0131\u015f\u0131 saymaktad\u0131r. Hisleri, sezgileri bilgi kayna\u011f\u0131 olarak de\u011ferlendirmemektedir. Toplumu ve insan ger\u00e7e\u011fini nesneler gibi incelemektedir. \u0130nsan\u0131 toplumdan, tarihten, zamandan ve mekandan kopararak ele almaktad\u0131r. Olaylar\u0131 tarihsel boyutu ile ele almamaktad\u0131r. Tarihin ak\u0131\u015f\u0131n\u0131 d\u00fcz \u00e7izgisel ele almaktad\u0131r. Bu nedenle de hakikatten uzakla\u015fmakta iktidar ve sermayenin ihtiya\u00e7lar\u0131na g\u00f6re bilgi \u00fcretir bir pozisyona d\u00fc\u015fmektedir.<\/p>\n Ortado\u011fu bilgelik gelene\u011fi, \u00c7in ve Hindistan felsefeleri, Avrupa d\u0131\u015f\u0131nda ya\u015fayan ezilen halklar\u0131n bilme bi\u00e7imlerinde bu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc\u015f\u00fc a\u015fabilecek y\u00f6ntemler ya\u015famaya devam etmektedir. Kuantum fizi\u011finin geli\u015fmesi, tarihin ak\u0131\u015f\u0131 farkl\u0131 oldu\u011fu y\u00f6n\u00fcndeki ele\u015ftiriler, ekolojik ve feminist hareketlerin ele\u015ftirileri y\u00f6ntem konusunda yeni \u00e7\u0131k\u0131\u015flar i\u00e7in zemin haz\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131r. Jineoloji bu miras \u00fczerinden kendi y\u00f6ntemlerini belirlemekte ve zenginle\u015ftirmektedir.<\/p>\n Jineoloji’nin bilimsel y\u00f6nteminde \u00f6zne-nesne ayr\u0131m\u0131n\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 iktidar ili\u015fkilerini y\u0131kabilecek bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131 geli\u015ftirmek esast\u0131r. Bunun i\u00e7in tan\u0131mlamaktan \u00e7ok anlamak, nesnele\u015ftirmek yerine empati kurarak bakmak daha do\u011fru bir kavray\u0131\u015f sa\u011flar. ya\u015fam ve toplumla ba\u011f i\u00e7erisinde yap\u0131lan her ara\u015ft\u0131rmada \u00f6zne ile nesnenin s\u00fcrekli yer de\u011fi\u015ftirdi\u011fi, birbirini etkiledi\u011fine tan\u0131k oluruz. Ele\u015ftirel bakarak de\u011fi\u015fimi sa\u011flamak ancak kar\u015f\u0131m\u0131zdaki hakikati her y\u00f6n\u00fcyle anlam vererek kavramak gerekir. Hakiketin b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc tahrip eden par\u00e7al\u0131 bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131 a\u015fmak da \u00f6nem ta\u015f\u0131yan di\u011fer bir konudur. Bunun i\u00e7in bilimler aras\u0131ndaki par\u00e7alanmay\u0131 a\u015facak tarzda t\u00fcm bilimlerin temeline sosyal bilimleri koymay\u0131 esas al\u0131r. T\u00fcm bilimlerin temeline sosyal bilimleri koyman\u0131n anlam\u0131 do\u011fa bilimleri gibi fizik, kimya, biyoloji de dahil olmak \u00fczere bilimsel geli\u015fmeler ile toplumsal ya\u015fam aras\u0131nda ba\u011f kurabilmektir. Jineoloji \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda ekonomiden demografyaya, siyasetten etik esteti\u011fe, sa\u011fl\u0131ktan e\u011fitime, ekolojiden t\u0131bba kadar bir \u00e7ok konu i\u00e7 i\u00e7e ele al\u0131nmaktad\u0131r. \u00d6zelde kad\u0131n deneyimini, kad\u0131n bilgisini, kad\u0131n\u0131n bilme bi\u00e7imlerini g\u00fcncelleyerek \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 y\u00fcr\u00fct\u00fcyor.<\/p>\n \u00a0\u0130\u015fgal alt\u0131ndaki bir b\u00f6lgede ve 3. D\u00fcnya sava\u015f\u0131n\u0131n vuku buldu\u011fu bir co\u011frafyada, katliamla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya olan halklar ve kad\u0131nlar olarak bu bilime ve onun y\u00f6ntemlerine itiraz etmemizin hakl\u0131 ve hayati gerek\u00e7eleri var. Kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya oldu\u011fumuz sald\u0131r\u0131 ve k\u0131r\u0131mlar\u0131n nedenlerini, y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz direni\u015fin anlam\u0131n\u0131 ve in\u015fa etmek istedi\u011fimiz toplumsal sistemi mevcut bilimsel y\u00f6ntem izah etmiyor. Bilimsel y\u00f6ntemin t\u0131kanma, y\u0131k\u0131m yaratt\u0131\u011f\u0131 ve hakikati karartt\u0131\u011f\u0131 noktalardan Jineoloji bir \u00e7\u0131k\u0131\u015f yaratma amac\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yor. Hakikati inkar edilenlerin ve yok say\u0131lan bilgi kaynaklar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131karacak ara\u00e7 ve y\u00f6ntemleri bulmay\u0131 ama\u00e7l\u0131yor.<\/p>\n \n \n \u00a0<\/strong><\/p>\n \n \n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Paradigma kavram olarak bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131, bir \u015feyin ard\u0131ndaki ger\u00e7ekli\u011fi g\u00f6rmek anlam\u0131na gelir.<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":1633,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[78,32],"tags":[],"class_list":["post-1632","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-jineoloji-akademisi","category-tirki"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1632","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1632"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1632\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1635,"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1632\/revisions\/1635"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1633"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1632"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1632"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jineoloji.eu\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1632"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}